Obmywanie stóp, symboliczny gest miłości Boga

Obmywanie stóp jest jednym z największych gestów miłości od Boga. Oto jak to się stało i jak jest powtarzane co roku wśród obrzędów Wielkiego Czwartku

Pewien epizod opisany jest tylko w jednej z czterech Ewangelii. Jest to obmywanie stóp, czyli moment, w którym Jezus, spotkawszy się po raz ostatni z apostołami, aby spożyć wieczerzę paschalną, klęka i obmywa każdemu z nich stopy. O tym geście absolutnej pokory ze strony Mistrza wobec Jego uczniów nie wspominają Ewangelie synoptyczne, czyli Marek, Mateusz i Łukasz. Jest ona obecna jedynie w Ewangelii św. Jana, w której brakuje informacji o ustanowieniu Eucharystii.

Kup:

Scena z życia Chrystusa: umywanie nóg 9 cm

Figurki ukazują scenę z życia Jezusa, a dokładniej moment podczas Ostatniej wieczerzy w którym Jezus zdecydował obmyć stopy swoim apostołom…

Ale jakie jest znaczenie tego odcinka? Trzeba pamiętać, że wśród wielu żydowskich zwyczajów był taki, zgodnie z którym głowa rodziny musiała umyć ręce gościom przed rozpoczęciem posiłku paschalnego. Ponadto w świecie żydowskim obmycie komuś stóp było wyrazem wielkiej gościnności i pobożności, gestem, który sługa zarezerwował dla pana, a żona dla męża. Fakt, że podczas Ostatniej Wieczerzy to Jezus rozebrał się, przewiązał pas ręcznikiem, materiałem używanym specjalnie do tego celu, i uklęknął, stawia czynność obmywania stóp w zupełnie nowym świetle.

Kup:

Ostatnia Wieczerza szopka neapoletańska 13 cm

Figurki, które tworzą szopkę zostały wyprodukowane z terakoty we Włoszech i ręcznie malowane, natomiast stół jest z drewna z obrusem z tkaniny.

Podczas ostatniej audiencji generalnej przed Wielkanocą 2021 r. papież Franciszek przypomniał, że: „Jezus zastąpił ofiarę – Baranka Paschalnego – sobą: Jego Ciało i Jego Krew dają nam zbawienie z niewoli grzechu i śmierci. Zbawienie z każdej niewoli jest tam. To wieczór, w którym prosi nas, abyśmy się wzajemnie miłowali, stając się sługami jedni drugich, tak jak On to uczynił, obmywając nogi uczniom”.

Historia w Ewangelii Jana

Oto krótki opis epizodu obmywania stóp w Ewangelii św. Jana (J 13). Jezus wyznaczył miejsce, w którym Apostołowie mieli się gromadzić. Pan wiedział, że Jego czas na świecie dobiega końca i chciał spędzić ostatnie chwile z tymi, których kochał najbardziej: „Gdy więc wiedział, że nadeszła Jego godzina przejścia z tego świata do Ojca, umiłowawszy swoich, którzy byli na świecie, do końca ich umiłował” (J 13, 1). Następnie, gdy rozpoczęła się uczta, a zdrada Judasza zapoczątkowała już serię tragicznych wydarzeń, które doprowadzą do Jego aresztowania, Jezus daje im wspaniały przykład pokory i braterskiej miłości: wstaje, rozbiera się, owija ręcznik wokół bioder, bierze misę i zaczyna myć stopy pozostałym mężczyznom, jednemu po drugim. Piotr buntuje się przeciwko temu gestowi, jest zdumiony, ale Jezus mówi mu, że tylko jeśli go przyjmie, będzie mógł być z Nim i dzielić się z Nim wszystkim.

Kup:

Krzyż Męki Pańskiej, drewno Valgardena, wykończenie dwukolorowe patynowane

Krzyż na ścianę wykonany z drewna klonowego z Doliny Gardena, ozdobiony złotem i patynowanym orzechowym kolorem.

To, co czyni Jezus, pokazuje swoim uczniom, czego od nich oczekuje po swoim odejściu: ciągłego i całkowitego oddawania się innym, życia na co dzień miłością do bliźniego i miłosierdziem, których był prorokiem podczas swojej krótkiej misji na ziemi. Jeśli Ten, który jest Mistrzem i Panem, zniża się do tak pokornego czynu, czynionego jedynie po to, aby zadowolić i zatroszczyć się o inną osobę, to dlaczego Apostołowie nie mieliby tego czynić i jak oni czynić to samo z nami wszystkimi? Jezus obmywa stopy Apostołom i staje się Servum servorum Dei, sługą wśród sług Boga. Tak mówi do swoich Apostołów: „Zaprawdę, zaprawdę, powiadam wam: Sługa nie jest większy od swego pana ani apostoł od tego, który go posłał” (J 13, 16).

Dzięki takim gestom można zasłużyć na Królestwo Niebieskie. Piotrowi, który protestuje i odmawia obmycia sobie stóp, Jezus odpowiada: „Jeśli cię nie umyję, nie będziesz miał udziału ze Mną”, jakby podkreślając, że tylko idąc za Nim i naśladując Go nawet w tych skromnych gestach, uczniowie będą godni dzielić z Nim przyszłą chwałę. W Ewangelii Jana Jezus zwraca się do Apostołów po wstaniu i ubraniu się tymi słowami: „Czy wiecie, co wam uczyniłem? Wy Mnie nazywacie Nauczycielem i Panem, i dobrze mówicie, bo nim jestem. Jeżeli więc Ja, Pan i Nauczyciel, umyłem wam nogi, to i wy powinniście sobie nawzajem umywać nogi. Dałem wam bowiem przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem” (J 13,12-15).

Obrzęd Wielkiego Czwartku

Dla Kościoła katolickiego obmywanie stóp jest symbolem miłości Boga. Wśród obrzędów Wielkiego Tygodnia przygotowujących do Świąt Wielkanocnych, a w szczególności Wielkiego Czwartku, znajduje się msza wieczorna, Messa in cena Domini, która upamiętnia Ostatnią Wieczerzę Jezusa z uczniami. Wielki Czwartek jest ostatnim dniem Wielkiego Postu i pierwszym z tzw. Triduum Paschalnego, trzech najważniejszych dni chrześcijańskiej Wielkanocy, które osiągają punkt kulminacyjny w Niedzielę Wielkanocną i obejmują centralny czas roku liturgicznego oraz niektóre z głównych tajemnic związanych z Jezusem: ustanowienie Eucharystii, mękę, śmierć i zstąpienie do piekieł oraz zmartwychwstanie. Oprócz ustanowienia Eucharystii w Wielki Czwartek odbywa się także obrzęd obmycia nóg.

Kościół katolicki na przestrzeni wieków praktykował obrzęd obmywania stóp przy wielu okazjach i w różnych wariantach. Praktykowano to w klasztorach wieczorem Wielkiego Czwartku, gdy przybywali goście, jako znak pokory i naśladowania Jezusa. Później stało się to obrzędem odprawianym przez biskupa, który w ten Dzień Święty obmywał nogi najpierw kanonikom, a następnie ubogim. Później obrzęd znów się zmienił: biskup musiał umyć stopy trzynastu biedakom. Cystersi praktykowali obmywanie stóp w swoje klasztory w każdą sobotę.

Zanim przepisy dotyczące COVID-19 ograniczyły również zwyczaje kościelne, papież Franciszek zrewolucjonizował obrzęd umywania nóg, umożliwiając kobietom, a następnie osobom niewierzącym, przyjmowanie tego gestu braterskiej miłości. Co więcej, Jezus powiedział podczas Ostatniej Wieczerzy: „I wyście powinni sobie nawzajem umywać nogi” (J 13, 14).

Scena Ostatniej Wieczerzy z żywicy 9 cm
Kup na Holyart

Scena z życia Chrystusa: umywanie nóg 9 cm
Kup na Holyart

Scena pasja Chrystusa wejście na Kalwarię 9 cm
Kup na Holyart

Figurka Zmartwychwstanie Chrystusa 9 cm
Kup na Holyart